İntikal nedir?
İntikal, i̇ntikal, ölümle mirasçılara geçen ancak tapuda hâlâ ölen kişi adına kayıtlı görünen taşınmazların, mirasçılık belgesine dayanılarak mirasçılar adına tapu kütüğüne tescil edilmesi işlemidir.
Kategori: Tapu · Eş/yakın anlamlı: Miras intikali, Veraset intikali, Tapuda intikal
Bir yakınınız öldüğünde tapudaki tarlası kendiliğinden sizin adınıza yazılmaz. Kanun mülkiyeti ölüm anında mirasçılara verir (TMK md. 599). Ama tapuda malik hâlâ ölen kişi görünür. Bu kaydı mirasçılar adına çevirme işlemine intikal denir.
Neden önemli?
İntikal yapılmadan taşınmaz satılamaz, bağışlanamaz, ipotek edilemez. Mirasta mülkiyet tescilden önce kazanılır, ancak tasarruf işlemi için tescil şarttır (TMK md. 705). İntikal resmî senet gerektirmez; istem mirasçılık belgesiyle yapılır (Tapu Sicili Tüzüğü md. 20). Belgeyi sulh hukuk mahkemesi veya noter verir (TMK md. 598).
Mirasçılar paylaşmaya kadar terekeye elbirliğiyle sahiptir (TMK md. 640). Bu dönemde bir mirasçı tapuda tek başına pay satamaz. Mirasçılar yazılı paylaşma sözleşmesiyle elbirliğini miras payları oranında paylı mülkiyete çevirebilir (md. 676).
İntikal, veraset ve intikal vergisinin tahakkuku beklenmeden yapılır. Vergi tamamen ödenmeden ise devir yapılamaz (VİVK md. 19). Ölüm Türkiye’de olmuşsa ve mirasçılar Türkiye’deyse beyanname ölümden itibaren 4 ay içinde verilir (md. 9).
Örnek
Baba, 30.000 m²’lik tarla bırakarak 2026’da ölür. Mirasçılar eşi ve iki çocuğudur. Çocuklardan biri Web Tapu’dan başvurur ve noterden aldığı mirasçılık belgesini yükler. Tapu müdürlüğü döner sermaye ücretini bildirir; ödeme sonrası randevuda imza atılır ve tarla üç mirasçı adına elbirliği hâlinde kaydedilir.
Paylı mülkiyete geçilirse eşin payı 1/4, çocukların payı 3/8’er olur (TMK md. 499). Mirasçılar tarlayı aralarında aynen taksim ederse kayıtlı değerin binde 22,77’si harç alınır.
Mevzuat dayanağı
- TMK md. 598, 599, 640, 676 ve 705: mirasçılık belgesi, mirasın kazanılması, elbirliği ve tescil.
- Tapu Sicili Tüzüğü md. 20/1-a: mirasçılık belgesiyle tescil.
- VİVK md. 9 ve 19: beyanname süresi, ödeme ve ilişik kesme.
- 5403 sayılı Kanun md. 8/B: mirasa konu tarım arazisi.
- Harçlar Kanunu (4) sayılı tarife I-3: intikal bu bentteki harcın dışında tutulur; mirasçılar arası taksimde binde 22,77.
Kaynaklar
- [1] 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu, md. 598 (mirasçılık belgesi), md. 599, md. 640 (miras ortaklığı), md. 676 (paylaşma sözleşmesi), md. 705 (tescil ve tasarruf)
- [2] Tapu Sicili Tüzüğü, md. 20/1-a (mirasçılık belgesiyle resmî senetsiz tescil), RG 17/8/2013, 28738
- [3] 7338 sayılı Veraset ve İntikal Vergisi Kanunu, md. 9 (beyanname süreleri) ve md. 19 (ödeme, intikal tescili ve ilişik kesme)
- [4] 5403 sayılı Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı Kanunu, md. 8/B (mirasa konu tarım arazisinde 1 yıl ve Bakanlık izni)
Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır; hukuki, mali ya da yatırım danışmanlığı değildir. Mevzuat değişebilir; işlem öncesi ilgili kurumdan ve uzmanından teyit alın.
